Thor bu - Curiosia Indo-Tibetica

Textual and visual odds and ends from India, Tibet, and around.

My Photo
Name:
Location: Kolozsvár/Cluj, Budapest, Oxford, ibi ubi

Saturday, December 04, 2010

A minimalist's Pratipattisāraśataka

The second half of the Pratipattisāraśataka survives in the codex specified below. I know of no other available manuscripts for this work and as far as I know this fragment has not hitherto received any attention. The author is reputedly (an) Āryadeva*; for the Tibetan see Tōh. 2334; for a commentary by one Herukadeva see Tōh. 2335. The emendations offered here are of an ad-hoc nature, they do not reflect a deep reading of the text, or the translation, or the commentary.

*For the time being I distinguish three Āryadevas: i) the author of the CMP and perhaps the CVP; ii) the Catuṣpīṭha Āryadeva with several works; iii) the present, post-Hevajra Āryadeva. 


National Archives Kathmandu I-1697 vi bauddhastotra 14 [= NGMPP B 24/27]
Ff. 3 (numbered 4 to 6), 30 x 6 cm, palm-leaf, Gauḍīya script (12-13th c.?).

[ ] - presumably missing 
{ } - to be deleted 
< > - addition in ms. 
<| |> cancellation in ms.
(( )) difficult to read, suggestions welcome
x = number of missing verses / illegible akṣara
gemination, homorganic nasals standardized


Image from here.


[ya](4recto1)t prajñopā[ya]yor aik[y]aṃ sarvākāraikasamvaram|
sāvadhūtī vidhūtātmā madhyamā pratipat [= pratipan] matā|| x+1

ādimadhyāntasaṃkalpasambandhānavadhonataḥ|
śuddhasphaṭikasaṃkāśaḥ prakā(4recto2)śaḥ sāvadhūtikā|| x+2

sarvākārasamākārapratyavekṣāvilakṣaṇā|
lakṣ[y]alakṣaṇasaṃkṣiptākāraikam avadhūtikā|| x+3

yatrānando gaganamahimādhīnasambodhaśuddhaḥ
sa(4recto3)rvākāropacitasakalābhogasambhogagamyaḥ|
bhāvagrāmaḥ samarasatayā svapnanirmāṇatulyaḥ
śāntājñānāvaraṇavi[´]sadā sāvadhūtī viśuddhā{ḥ}|| x+4

dha(4recto4)rmasambhoganirmāṇamahāsukham iti kramaḥ|
mahāsukhasvabhāvena samaṃ cakracatuṣṭayam|| x+5

saṃkhyāpi kalpanārūḍhā saṃkhyeyānavadhonataḥ|
dvayor e(4recto5)va viyogātmā samarasyā'mbaropamaḥ|| x+6

vyomny upādhibhedo [']pi nirvikāratayā na hi|
nānātṛṇatarau dagdhe vane kiṃ bhedalakṣaṇam|| x+7

tattvāsadṛśa(4recto6)rūpatvaṃ saṃvṛto bhedadarśanam|
saṃvṛttir yatra naivāsti tatra kā paramārthatā|| x+8

bhāvā eva svarūpeṇa niḥsvabhāvā iti sthiti[ḥ]|
na hi vandhyāsutādīnā[ṃ] svarūpasya vicāra(4recto7)ṇā|| x+9

aparam api yatroddiśyate sūkṣmarūpaṃ 
na bhavati khalu tattvaṃ deśanāmātram etat|
paramasukha<|ka|>rasaikasvacchasantānabhāsaṃ
sphuradanubhavasāraṃ tattvam ālambya (4verso1) śūnyam|| x+10

ni[ḥ]svabhāvāḥ svarūpeṇa bhāvāḥ kalpitarūpakāḥ|
prakṛtiḥ sarvadharmāṇāṃ ye cāsau niḥsvabhāvatā|| x+11

svecchāyattasamāveśavāsanābalaviplutāḥ|
vi(4verso2)kalpyate tu jāyante bāhya[¯]rthaphalitā iva|| x+12

aho viṣayavaicitryam ekakālam anekadhā|
kadambavādyadhvanivat kalpanām anugacchati|| x+13

ekasminn eva bhāve (4verso3) ca nānākārārthakalpanā|
na tasyāsti tadātmatvam icchā[mā]tropakalpit<|e|>am|| x+14

icchāpi bhrāntacittānām avastuny api jāyate|
pūrvapūrvamanaskārasaṃ(4verso4)skāraphalitātmikā|| x+15

svarūpānavabodhena cittaṃ bāhyeṣu dhāvati|
bālakasyaiva duṣparśa [= duḥsparśaḥ] svayaṃ spṛṣṭāni duṣyati|| x+16

tac cittaṃ kalpitākāraṃ bahi(4verso5)rarthaś ca kalpitaḥ|
anayoḥ kalpanāhānā[t] kalpitā gaganātmikā|| x+17

ajñānena hi bhāvānāṃ svarūpaṃ bimbabhāvatā|
[s]a[j]jñānena hi bhāvānāṃ svarū(4verso6)paṃ niḥsvabhāvatā|| x+18

niḥsvabhāveṣu dharmeṣu svacchandaṃ kriyate 'khilam|
kriyāptās tu vibhajyante kārak<|au|>opamatādṛśam|| x+19

kriyākārakasambandhaḥ kalpanāveśabhedi(4verso7)taḥ|
na kriyā kārako nāpi svarūpasyāvabodhataḥ|| x+20

na kāryaṃ vidyate kiṃcit kārako [']pi sa tādṛśaḥ
saṃketamātralabdho 'yaṃ karotīti [sa] kārakaḥ|| x+21

niḥsva(5recto1)bhāveṣu dharmeṣu heyopādeyatā kutaḥ|
svapneṣu se[!]mastadharmeṣu heyopādeyatā yathā|| x+22

sarvāḥ pāramitās tasmāt sevitavyā[ḥ] samantataḥ|
sarvā[!]pāramitājñānaṃ prajñā(5recto2)pāramitā nanu|| x+23

saiva cittam anābhogaṃ nirupādhi nirañjanam|
nirindriya[ṃ] nirādhāraṃ nirākāraṃ nirākulam|| x+24

pañca pāramitā etā ānande[=ai]karasātmikāḥ|
ānanda(5recto3)sya parijñānaṃ prajñāpāramitottamā|| x+25

ānanda[ṃ] phalam āsāṃ tu bodho [']sau niḥsvabhāvatā|
dvayo[r] nirbharanirbhinnaṃ ratir eva mahāsukham|| x+26

prajñākaruṇayo(5recto4)r aikyaṃ pradīpālokayor iva|
prajñākaruṇayor bhedaḥ pradīpālokayor iva{ḥ}|| x+27

idaṃ dvayam abhinnātmā cittasyaikarūpakam|
prajñopāyātmakaṃ tena cittaṃ (5recto5) Hevajrarūpakam|| x+28

ānando [']pi nirālambas tadbodho [']pi sa tādṛśaḥ|
evaṃ Hevajrarūpeṇa niḥśeṣam avibhāvitaḥ|| x+29

yoginyaḥ kalpanāḥ sarvā maṇḍalaṃ bhu(5recto6)vanatrayam|
tatra krīḍati Hevajro mahāsukharasotsavaiḥ|| x+30

bhuñja[¯]no ramamāno [']pi śayāno [']pi <| | |> hasann api|
[tat?]tadyogasamāyogād yogī Hevajrapūjakaḥ|| x+31

niḥśaṅke[=śaṅko] (5recto7) vicared yogī sarvabhāveṣu sarvadā|
nirlepaḥ paṅkamadhye [']pi saṃsāre nirvṛtāyate|| x+32

māyāvinirmitaśateṣu yathaiva tajjñaḥ
khedapramodasamatāsakalapracā(5verso1)raḥ|
nirbhī bhayaṃkaraśate [']pi sukhodaye [']pi
yogī tathaiva tathatānugatasvabhāvaḥ|| x+33

na bhāvyaṃ yūthagatrāsti[?] bhāv<|o|>ako [']pi na kaścana|
bhāvanāpi dvayā<|bhyā|>bhāvāt kevalaṃ sa(5verso2)matā gatiḥ|| x+34

dvayākāraparityāgabhā<| | |>gābhāgavibhā<| x |>gitam|
sattāmātraparijñānaṃ bhāvanā naiva duṣyati|| x+35

mantrajāpādayo ye te samataikasvarūpiṇaḥ|
atas te (5verso3) [']pi na bādhyante sahajaṃ hi jagat [=jagan] matam|| x+36

deho dbhantir[?] manaś ceti hūṃkāratritayātmakaḥ|
dhvanat[?]saṃkalpa[saṃ]mūḍhān niḥsaṅgo Herukopamaḥ|| x+37

kalpanāvṛ(5verso4)ttim āskandya yad a[ka]lpitadarśanam|
rah{as}as tad eva te mantrāḥ sarvasiddhipradāyakāḥ|| x+38

svapnopameṣu dharmeṣu yathā vāco [']pi pe[´]salā|
mukhayanti tathā (5verso5) mantrāḥ śāntikādau niyojitāḥ|| x+39

vastuśaktisvabhāvo [']yaṃ saṃvṛttāv api dṛśyate|
saṃvṛttivyatirekena kā nāma paramārthatā|| x+40

na kāṣṭhādima(5verso6)yatvena buddhabimbeṣu heyatā|
svabhāvaṃ budhyamānasya tatpraṇāmo na duṣyati|| x+41

mṛdādimayabimbāni na name[t] sahajātmakaḥ|
sahajasyāvabodhe hi tatpraṇāmo (5verso7) niruttaraḥ|| x+42

dharmadhātusvarūpatvaṃ trayā[.]nām api tanmayam|
tathāpi svapnanirmāṇasamāno [']sau balikramaḥ|| x+43

tathatārūpanirbhinnatraidhātukaikasaṃvidām|
sa<|ṃ|> yo(6recto1)ginām avacchinna ānande [']pi mahābaliḥ|| x+44

yāvanto bodhisambhārās tāvanto [']traiva nirmalāḥ|
prajñāpāramitā śuddhir anuttaraphalaṃ yataḥ|| x+45

pratiṣṭhāhomayāgādi(6recto2)kriyāḥ sarvāś ca nirmalāḥ|
prajñopāya{¯}samāyogāt kṛtaṃ sambodhisādhanam|| x+46

saiva samastabuddhānā[ṃ] pratiṣṭhāpi niruttarā{ḥ}|
nirbhinnākārasamvittau Vajrasattva(6recto3)sya yā sthitiḥ|| x+47

yāvantaḥ sukhasambhārāḥ krīḍāsaṃbhūtahetavaḥ|
tāvanto 'nubhavann evaṃ yogī sambhārapūrakaḥ|| x+48

ullasannasanno rambhā[?] j[val]atkeśa(6recto4)racāruṇā|
padmenācintyayogātmā pūjayet kuliśeśvaram|| x+49

rūpādipañcakāpoya[=āropa?]bhakṣaṇaṃ samayo mahān|
tadviśuddhyā viśuddhaṃ hi sarvaṃ sambo(6recto5)dhisādhanam|| x+50

kalpanāyā nirāsena nādhimokṣasya saṃbhava[ḥ |]
svasamvedyam idaṃ tena [s]phuṭābhaṃ ca mahāsukham|| x+51

pīyūṣeṇaiva tṛpyante kecit tatkatha(6recto6)ne[na] ca|
rasavīryavipākas tu pratyakṣānubhavātmakaḥ|| x+52

sālambe kena rajyante rūpāḍambarasa[ṃ]vare|
nirālambe nimajjante<|o|> viralās te tu sattamā[ḥ]|| x+53

kecit śūnyata(6recto7)yā [= kecic chūnya˚] mugdhāḥ kecin nītiparākramāḥ|
kecit mahā[=kecin mahā˚]sukhollāsabhāsino 'traiva yoginaḥ|| x+54

kṛtvā prasādasaralaṃ pratipat[t]isāra[ṃ]
labdho mayā ya iha puṇyavi(6verso1)śuddharā[´]siḥ|
loko [']stu tena paridhūya vikalpajālaṃ
saṃbodhisaṃbhūtiparaḥ pratipattisāram<|ḥ|> [?]|| x+55

dṛṣṭāntaikarasātimūḍhamanasāṃ dārṣṭāntikadyotane
[?] vidye (6verso2) sphuṭam uttarottaragatau prajñānayo yady api|
labdho[d]deśam ananyabodhakalitaṃ tantrāntarā vajriṇas
tadvittipratipattisāraśatakaṃ śrīHerukenoditam ||   @   || x+56

(6verso3) pratipattisāraśatakaṃ samāptam||   @   ||

kṛtir iyaṃ Āryadevapādānām iti||

Labels: , , , , , ,

Saturday, January 24, 2009

More from Bombay


The garden of the Museum is very nicely kept, as indeed most of the city. On your right you can see the booth of 'check-ticket-again-and-apply-metal-detector-again-and-look-mean' guy.


This exquisite Chandela Mahiṣāsuramardinī is unusual (at least for me), because it does not have the trident nicely plugged into the buffalo as is seen on other images. Although this was not made clear in the exhibition, the bit on the picture below seems to be the lower part of the same statue (note the absence of the triśūla).


This is more like it. Yet, this is an old image as well, since the little man-demon is not peeping out of the buffalo (experts tell me that's important). A touch of comedy here (maybe unintentional): Caṇḍī's lion is biting the, well, you get the picture.


As a bonus:

Labels: , , , ,